In de praktijk

Vergunning aanvragen via het Omgevingsloket

Heb je voor je uitbouw een vergunning nodig? Zo werkt de aanvraag via het Omgevingsloket: van vergunningcheck en vooroverleg tot het besluit.

Laatst gecontroleerd op ·5 min lezen

Een map met bouwtekeningen en een pen op een tafel bij het raam, met uitzicht op een achtertuin. Illustratie.
Illustratiegeen bestaand adres

Een vergunning nodig hebben betekent niet dat het niet mag. Veel uitbouwen krijgen gewoon een vergunning. Een vooroverleg met de gemeente geeft snel duidelijkheid.

Je hebt twee routes. Pas het plan aan zodat het wél past (kleiner, lager of op een andere plek) en doe de check opnieuw. Of vraag een omgevingsvergunning aan via het Omgevingsloket; de gemeente beoordeelt dan of het mag. In dit artikel lees je hoe die tweede route werkt: stap voor stap door het omgevingsloket.

Zo werkt het Omgevingsloket

Het Omgevingsloket is de website van de overheid voor alles rond een omgevingsvergunning. Je vindt er vier onderdelen die voor een uitbouw van belang zijn:4

  • Vergunningcheck: zien of je voor je plan een vergunning nodig hebt, iets moet melden, of niets hoeft te doen.2
  • Regels op de kaart: de regels die op jouw adres gelden, van gemeente tot Rijk.
  • Aanvragen: een vergunning aanvragen of een melding doen, eerst als concept of direct definitief.3
  • Mijn Omgevingsloket: een overzicht van je eigen aanvragen en hun status.

Als particulier log je in met DigiD. Je aanvraag gaat automatisch naar de overheid die erover beslist. Voor een uitbouw bij een woning is dat je gemeente.3

Stap voor stap

  1. 1

    Doe de vergunningcheck

    Ga naar de Vergunningcheck, vul je adres in en kies wat je wilt doen. Je beantwoordt vragen over je plan, zoals de plek, de hoogte en de oppervlakte. De uitkomst zegt of je een vergunning nodig hebt, iets moet melden, of niets hoeft te doen. Hiervoor hoef je niet in te loggen.2

  2. 2

    Vraag een vooroverleg aan

    Twijfel je, of wil je weten hoe de gemeente naar je plan kijkt? Dien je plan dan eerst in als conceptverzoek. Dat is het vooroverleg in het Omgevingsloket. Het heeft geen juridische status en de wettelijke termijnen lopen nog niet. De gemeente kan er wel kosten voor rekenen. Voeg je Uitbouwcheck-rapport toe: het laat precies zien wat is getoetst, met welke gegevens en op welke datum.3

  3. 3

    Maak je aanvraag compleet

    Het loket geeft automatisch aan welke stukken je moet meesturen. Voor een uitbouw zijn dat meestal bouwtekeningen van de bestaande en de nieuwe situatie, een situatietekening van je perceel met de uitbouw erop, en berekeningen van de constructie.4 Foto’s van de achterkant van je huis helpen de beoordelaar. Je aannemer of een tekenaar kan de tekeningen maken. Je Uitbouwcheck-rapport kun je als bijlage toevoegen.

  4. 4

    Dien de aanvraag definitief in

    Log in met DigiD en dien je aanvraag definitief in. Heb je eerder een conceptverzoek ingediend, dan zet je dat om; je hoeft niet opnieuw te beginnen. Vanaf nu loopt de wettelijke procedure. Je krijgt een ontvangstbevestiging en de gemeente laat je weten of je aanvraag compleet is.3

  5. 5

    Wacht op het besluit

    Voor een uitbouw geldt meestal de gewone procedure. De gemeente beslist dan binnen 8 weken na ontvangst van je aanvraag. Ze mag die termijn één keer verlengen met maximaal 6 weken.1 Vraagt de gemeente om aanvullende stukken, dan staat de klok tijdelijk stil. De gemeente rekent kosten voor de behandeling; het bedrag verschilt per gemeente en staat in de legesverordening.4

  6. 6

    Na het besluit

    Krijg je de vergunning, dan maakt de gemeente het besluit bekend. Buren kunnen daarna nog bezwaar maken. Begin daarom niet met bouwen op de dag van het besluit; vraag de gemeente wanneer je veilig kunt starten. Informeer je buren en doe een klic-melding voordat je gaat graven.

  1. stap 1

    Jouw bouwplan

    de tekening, de maten en de plek van je uitbouw

  2. stap 2 · toets 1

    Het bouwwerk zelf (technische regels)

    Hoe hoog, hoe groot en hoe ver van de straat? Dezelfde regels in heel Nederland.

    uitkomst

    zonder vergunningvergunning nodig

    stap 2 · toets 2

    De plek (omgevingsplan van je gemeente)

    Wat zegt je gemeente over bouwen op deze plek, en is het een beschermd gebied?

    uitkomst

    zonder vergunningvergunning nodig
  3. stap 3

    Alleen als beide toetsen “zonder vergunning” zeggen, mag je zonder vergunning bouwen. Zegt één van de twee “vergunning nodig”, dan heb je die nodig.

Figuur 1·Een vergunning kan nodig zijn voor het bouwwerk zelf, voor de plek, of voor beide. In het Omgevingsloket geef je aan welke activiteiten je aanvraagt; de vergunningcheck helpt je daarbij.·voorbeeld

Wat neem je mee naar de gemeente?

Vertel de gemeente ook eerlijk waar je plan niet past. Vaak is er een oplossing: iets lager, iets kleiner, of een andere plek in de tuin. Soms kan de gemeente afwijken van haar eigen regels. Hoe dat zit met de regels op jouw adres lees je in Omgevingsplan en bruidsschat in jouw gemeente.

Wat betekent dit voor jou?

Heb je een vergunning nodig, dan is dat vooral een kwestie van goed voorbereiden: de check doen, het plan vooraf bespreken, de tekeningen laten maken en de aanvraag compleet indienen. Ook zonder vergunning gelden er eisen: lees waar je dan aan moet voldoen. Wil je eerst weten waarom je een vergunning nodig hebt? Lees dan Twee toetsen: bouwregels en omgevingsplan.

Bronnen

Laatst gecontroleerd op . Wetsteksten zijn gelezen in de versie die op die dag gold.

  1. 1.
    Omgevingswet · Artikel 5.1 (omgevingsvergunningplicht)Omgevingswet, geldend vanaf 1 juli 2026
  2. 2.
    Omgevingsloket · Checken: heb ik een vergunning nodig of moet ik een melding doen?geraadpleegd op 19 september 2026
  3. 3.
    Omgevingsloket · Aanvragen en meldengeraadpleegd op 19 september 2026
  4. 4.
    Rijksoverheid · Wanneer moet ik een omgevingsvergunning aanvragen?geraadpleegd op 19 september 2026

Dit artikel is algemene informatie over de regels en geen advies over jouw situatie. Je gemeente kan aanvullende of afwijkende regels hebben. Deze uitbouwcheck is een geautomatiseerde indicatie op basis van beschikbare overheidsgegevens en regelgeving. Het resultaat is geen omgevingsvergunning, juridisch advies of besluit van de gemeente.

Vraagprijs

€24,95per check, eenmalig, incl. btw

Check je eigen uitbouw

Vul je adres in, teken je plan op de luchtfoto van je huis en zie per voorwaarde of het past. In gewone taal, met de bron erbij.

Start uitbouwcheck

± 3 minuten · geen account nodig

Inbegrepen

  • Alle voorwaarden getoetst op jouw adres, met grens en bron
  • Je uitbouw getekend op de luchtfoto van je eigen huis
  • Een rapport dat je meestuurt naar aannemer of gemeente